Skip to main content

Tak 4: Young-ZO

Met Young-ZO speelt de organisatie in op de behoefte van ervaren leerlingen om meer zelfstandig en flexibel te kunnen werken aan eigen materiaal en hen beter voor te bereiden op kunstvakonderwijs, zowel op individueel niveau als in groepsverband. Aan de maakprocessen wordt leiding gegeven door professionals, zoals ervaren community-artists, aanstormende talenten die van de regisseursopleiding komen, performance kunstenaars, onafhankelijke makers en makers die bij JTSZO op de voorstellingsgroepen werken.

Young-ZO bestaat uit drie ‘routes’ die niet getrapt, maar gelijkwaardig zijn ingericht.

Route 1 Dit is een individueel traject waarin jongeren die zelfstandig een act willen maken (bedenken, schrijven, samenstellen, ontwikkelen, uitvoeren) serieuze begeleiding krijgen om dit te realiseren. Sommige jongeren hebben de wens om hun eigen concepten te realiseren, maar missen de (fysieke) ruimte, tijd, benodigdheden en begeleiding. Binnen de broedplaats HCC biedt JTSZO wekelijks ruimte aan deze leerlingen. Deze locatie dient als ‘safe space’ om zonder een hoge prestatiedruk ideeën te onderzoeken, onder begeleiding van een professionele maker. Deze begeleidt het maakproces door middel van conceptbegeleiding, coachingsgesprekken en contacturen of repetities.

Route 2 Dit traject is bedoeld om snel (artistiek) te kunnen reageren op de actualiteit, alsook om vragen vanuit het veld tegemoet te kunnen treden. Doordat deze voorstellingsgroep diverse samenwerkingsprojecten realiseert met derde partijen (zoals een verzorgingshuis, Theater na de Dam of (commerciële) klanten) zorgt het voor verrassende ontmoetingen. Deze producties spelen vaak niet in het theater, maar juist op de locaties waar de specifieke groepen zich bevinden. De kunstwerken worden zo laagdrempelig aangeboden en zijn toegankelijk voor de diverse doelgroepen. Per project worden makers uitgenodigd om hun expertise en kwaliteiten, passend bij de specifieke samenwerking en thematiek. Pas afgestudeerden van de kunstacademies krijgen de kans om onder begeleiding van het artistieke team hun makerschap te ontwikkelen. Dit traject leent zich daar goed voor omdat er in korte tijd een product moet staan.

Route 3 De voorstellingsgroep van route 3 werkt onder leiding van twee professionele theatermakers aan één artistiek hoogwaardige productie die minimaal vijf keer speelt in theaterzalen. De makers krijgen beschikking over een budget waarmee andere kunstenaars aan het team kunnen worden toegevoegd, zoals bijvoorbeeld een schrijver, een muzikant, een vormgever of een dramaturg. Voorts worden ze ondersteund door een productieleider. Deze makers/regisseurs zijn afgestudeerd in de kunsten en geïnteresseerd in de onderzoeksfase van een maakproces, de wijk en de maatschappelijke kwesties die er spelen.

Een nieuwe tak is de opleidingslijn van JTSZO. Hieronder vallen het peer-educatorproject, en de opleiding van docenten voor het speciaal onderwijs.

Peer-educator Project
Het peer-educator traject is een laagdrempelig leertraject dat JTSZO jongeren de kans biedt om betaald hun docent- en makerschap te ontwikkelen. De jongeren die deelnemen aan het peer-educator traject zijn deelnemers boven de 12 jaar die zelf aangeven een sterke motivatie te hebben tot doorontwikkeling. De activiteiten in het peer-educator traject bestaan uit het observeren van onze docenten, repetities bijwonen en gezamenlijk lesgeven, samen met een docent toewerken naar een presentatie, individuele coaching op eigen leervragen en het volgen van extra trainingen naast het reguliere trainingsaanbod van het docententeam. Dit alles zodat ze brede ervaring opdoen met de verschillende doelgroepen. Per lesgroep zetten we steeds in op docenten die ondersteund worden door  twee peer-educators. Dankzij dit samenspel tussen docent en peer is de continuïteit van de lesmethode geborgd, is er extra monitoring op lesaanpak, en leiden we onze (toekomstige) docenten op. Onze eigen stijl wordt daardoor zowel aangescherpt als steeds weer doorgegeven. De peers zijn bovendien enorm belangrijk als rolmodel en daarmee ook voor het bereik van JTSZO.

Docentenspecialisatie Speciaal Onderwijs (SO)
Inmiddels is niet alleen Esmése van der Steen getraind door Open Theatre, maar zijn er nog zes andere collega’s afgereisd naar Birmingham om daar trainingen tot speciaal onderwijs te volgen. Dit werkbezoek bestond uit het bezoeken van verschillende scholen om de docenten van Open Theatre aan het werk te zien, in combinatie met een meerdaagse, praktische cursus methodiek. Dat is ook hard nodig, want we merken een groeiende vraag doordat er weinig aanbod is voor het speciaal onderwijs buiten schooltijd. We hebben zodoende nu tweemaandelijkse intervisiemomenten met alle SO-docenten om praktijkkennis te delen, verzamelde informatie uit het veld te delen, en elkaar te helpen. met knelpunten. Daarnaast zijn er soms presentaties van specialisten en cursussen als: Wat is het Speciaal Onderwijs? Traumasensitief onderwijs, Taal-ondersteunende gebaren in het speciaal onderwijs.